Terug
Gepubliceerd op 14/11/2025

2025_GR_00254 - Beperkte gedeeltelijke herziening gemeentelijk ruimtelijk structuurplan - definitieve vaststelling - Weigering

Gemeenteraad
ma 10/11/2025 - 20:00 Raadzaal
Goedgekeurd

Samenstelling

Aanwezig

Rob Blockx, burgemeester; Joke Segers, schepen; Alek Dom, schepen; Brent Jansen, schepen; Luc Bouwen, schepen; Erwin Cools, schepen; An Hermans, raadslid; Joannes Wijnen, raadslid; Benny Maes, raadslid; Gunther Hendrickx, raadslid; Gunter Spapen, raadslid; Gerda Segers, raadslid; Dorien Faes, raadslid; Sofie Smets, raadslid; Hilde De Laat, raadslid; Jef Nijs, raadslid; Lieven Van Baelen, raadslid; Anja Blockx, raadslid; Scott Verachtert, raadslid; Hilde Van der Vloedt, raadslid; Nick Aerts, raadslid; Chiel Jacobs, raadslid; Kris Wouters, algemeen directeur; Maud Vosters, voorzitter

Secretaris

Kris Wouters, algemeen directeur

Voorzitter

Maud Vosters, voorzitter

Stemming op het agendapunt

2025_GR_00254 - Beperkte gedeeltelijke herziening gemeentelijk ruimtelijk structuurplan - definitieve vaststelling - Weigering

Aanwezig

Rob Blockx, Joke Segers, Alek Dom, Brent Jansen, Luc Bouwen, Erwin Cools, An Hermans, Joannes Wijnen, Benny Maes, Gunther Hendrickx, Gunter Spapen, Gerda Segers, Dorien Faes, Sofie Smets, Hilde De Laat, Jef Nijs, Lieven Van Baelen, Anja Blockx, Scott Verachtert, Hilde Van der Vloedt, Nick Aerts, Chiel Jacobs, Kris Wouters, Maud Vosters
Stemmen voor 14
Joke Segers, Luc Bouwen, Rob Blockx, Alek Dom, Hilde De Laat, Lieven Van Baelen, Anja Blockx, Brent Jansen, Dorien Faes, Erwin Cools, Gerda Segers, Jef Nijs, Sofie Smets, Maud Vosters
Stemmen tegen 9
An Hermans, Benny Maes, Gunter Spapen, Gunther Hendrickx, Hilde Van der Vloedt, Joannes Wijnen, Scott Verachtert, Nick Aerts, Chiel Jacobs
Onthoudingen 0
Blanco stemmen 0
Ongeldige stemmen 0
2025_GR_00254 - Beperkte gedeeltelijke herziening gemeentelijk ruimtelijk structuurplan - definitieve vaststelling - Weigering 2025_GR_00254 - Beperkte gedeeltelijke herziening gemeentelijk ruimtelijk structuurplan - definitieve vaststelling - Weigering

Motivering

Aanleiding en context

Op 11 februari 2016 verleende de GECORO een advies met betrekking tot de toekomstvisie voor de clusters van weekendverblijven. Op 24 maart 2016 vond een informatievergadering plaats omtrent de problematiek en de toekomst van de weekendverblijven in Arendonk voor de gemeenteraadsleden.

De gemeenteraad stemde op 9 mei 2016 over de gewenste toekomstige bestemming van de 7 clusters van weekendverblijven en over de verlenging van het tijdelijk woonrecht tot 31/12/2029, met een aanvullend woonrecht tot 31/12/2039, voor de permanente bewoners van 5 clusters van weekendverblijven.

In toepassing van de provinciale omzendbrief gemeentelijke planningsinitiatieven voor clusters van weekendverblijven van 23 september 2011 werd het provinciebestuur en dep. Omgeving verzocht om een tussentijds overleg. Dat overleg vond plaats op 14 september 2016. Op 7 oktober 2016, tijdens het werkbezoek van de deputatie en de gouverneur, werd het dossier besproken en werd een plaatsbezoek gedaan.
Per brief van 9 januari 2017 met kenmerk GemRUP-2016-0026 zond de deputatie van het provinciebestuur het besluit van de deputatie van 22 december 2016 omtrent de 7 clusters van weekendverblijven in Arendonk. De gemeenteraad nam kennis van deze brief op 13 februari 2017. Per brief van 14 maart 2017 reageerde het gemeentebestuur op deze brief van de deputatie. Op deze reactie werd geen antwoord ontvangen van de deputatie.

Op 11 september 2017 gelaste de gemeenteraad het college van burgemeester en schepenen en de verantwoordelijke ambtenaren met de opdracht om te starten met de opmaak van het “RUP Rode Del” met als doel de gemeenteraadsbeslissing van 09.05.2016 aangaande “Ruimtelijke ordening – algemene toekomstvisie voor de clusters van weekendverblijven” in uitvoer te brengen.

Op 13 november 2017 keurde de gemeenteraad lastvoorwaarden, de raming en de plaatsingsprocedure van de studieopdracht voor het gemeentelijk ruimtelijk uitvoeringsplan 'Clusters weekendverblijven C1 en C2' en gedeeltelijke herziening van het GRS goed.

Bij het besluit van het college van burgemeester en schepenen van 23 november 2017 werd de plaatsingsprocedure gestart.

Bij besluit van het college van burgemeester en schepenen van 15 maart 2018 werd de opdracht “Aanstellen ontwerper gemeentelijk ruimtelijk uitvoeringsplan 'Clusters weekendverblijven C1 en C2” gegund aan D+A Consult.

Argumentatie

Het huidige gemeentelijk ruimtelijk structuurplan voorziet niet in de planologische omzetting van het gebied voor verblijfsrecreatie van cluster C1 (Rode Del) naar een zone voor recreatief verblijven en kleinschalig wonen in het groen. Enkel in het behoud (en evt. uitbreiding) van het gebied voor verblijfsrecreatie. Om strijdigheid van het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan cluster weekendverblijven C1, in opmaak, met het GRS te voorkomen, is een aanpassing van het GRS vereist. Dat dient te gebeuren door een beperkte gedeeltelijke herziening ervan.

Op 19 april 2018 vond een startoverleg plaats tussen het gemeentebestuur en D+A Consult. Op  31 mei 2018 vond een overleg plaats met het planteam (gemeentebestuur en D+A Consult).

Het structureel overleg voor de gedeeltelijke herziening van het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan en een vooroverleg voor het gemeentelijk ruimtelijk uitvoeringsplan 'Clusters weekendverblijven C1 en C2’ vond plaats op 20 juni 2018 in aanwezigheid van het provinciebestuur van Antwerpen, het dep. Omgeving, D+A Consult en het gemeentebestuur. Verslag van dit gecombineerd structureel overleg en vooroverleg werd opgemaakt door D+A Consult.

Op 8 augustus 2018 bracht het departement Omgeving schriftelijk advies uit met kenmerk 2.14/13001/105 omtrent het ‘Voorstel RUP weekendverblijven + Gedeeltelijke herziening GRS’.

Op 16 augustus 2018 nam het college van burgemeester en schepenen kennis van 1) het verslag van de startvergadering van 19 april 2018 tussen het gemeentebestuur en D+A Consult omtrent de studieopdracht “Aanstellen ontwerper gemeentelijk ruimtelijk uitvoeringsplan 'Clusters weekendverblijven C1 en C2’”, van 2) het verslag van het overleg van het planteam van 31 mei 2018 tussen het gemeentebestuur en D+A Consult omtrent de genoemde studieopdracht en van 3) het schriftelijk advies van het departement Omgeving van 8 augustus 2018 met kenmerk 2.14/13001/105 omtrent het ‘Voorstel RUP weekendverblijven + Gedeeltelijke herziening GRS’.

Op 16 augustus 2018 besloot het college van burgemeester en schepenen om deelopdracht 4, zijnde de opmaak van een gemeentelijk RUP voor de verlenging van het tijdelijk woonrecht met een aanvullend woonrecht voor cluster 2 niet op te starten om reden dat er in de cluster geen enkele bewoner over een tijdelijk woonrecht beschikt.

Het besluit van de Vlaamse Regering van 5 mei 2000 tot regeling van het vooroverleg over voorontwerpen van ruimtelijke structuurplannen voorziet in de organisatie van een plenaire vergadering met het provinciebestuur en het departement Omgeving ten vroegste de 40ste dag na de verzending van het dossier.

Op 20 mei 2021 hechtte het college van burgemeester en schepenen goedkeuring aan het rapport 'GEMEENTELIJK RUIMTELIJK STRUCTUURPLAN ARENDONK – BEPERKTE GEDEELTELIJKE HERZIENING', en besloot tot organisatie van de plenaire vergadering daaromtrent. Het advies van het provinciebestuur en het departement Omgeving werden gevraagd per brief van 11 juni 2021. Het advies van de gemeentelijke omgevingsraad werd gevraagd per email van 2 juni 2021.

Tijdens de adviesperiode werden de volgende adviezen ontvangen:

  • gemeentelijke omgevingsraad van 29 juni 2021;
  • Departement Omgeving van 28 juli 2021;

De plenaire vergadering vond plaats op 28 juli 2021. Daarvan werd een verslag opgemaakt.

Op 9 september 2021 nam het college van burgemeester en schepenen kennis van het verslag van de plenaire vergadering en de ontvangen adviezen omtrent de gedeeltelijke herziening van het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan.

De beperkte gedeeltelijke herziening van het GRS is verbonden met de opmaak van het RUP Cluster Weekendverblijven C1. Beiden worden daarom parallel opgemaakt. Het RUP bevond zich ten tijde van de plenaire vergadering voor de beperkte gedeeltelijke herziening van het GRS nog in de startnotafase. Om een duidelijk zicht te krijgen op de concrete uitwerking van het RUP (stedenbouwkundige voorschriften en grafisch plan) werd de focus eerst gelegd op het nemen van de nodige stappen binnen het RUP-proces alvorens de beperkte gedeeltelijke herziening van het GRS voorlopig vast te stellen.

Op 21 oktober 2024 stelde de gemeenteraad het ontwerp van de beperkte gedeeltelijke herziening van het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan van Arendonk voorlopig vast. De voorlopige vaststelling van en het openbaar onderzoek over de herziening werd bekend gemaakt per brief van 19 november 2024 aan de deputatie, de Vlaamse Regering en de 4 Vlaamse buurgemeenten. 

Omtrent deze herziening werd een openbaar onderzoek georganiseerd dat liep van 1 december 2024 tot en met 28 februari 2025. Het openbaar onderzoek werd bekend gemaakt in het Belgisch Staatsblad op 20 november 2024, in 3 dagbladen (GvA, DS en Nieuwsblad) op 20 november 2024, via aanplakking aan het gemeentehuis vanaf 15 november 2024, door publicatie op de gemeentelijke website en door aankondiging in de gemeentelijke nieuwsbrief #99 van 3 december 2024. Op 19 december 2024 werd een informatie- en inspraakvergadering georganiseerd.

Tijdens dit openbaar onderzoek werd 1 advies (dep. Omgeving van 3 januari 2025) en 6 bezwaarschriften ontvangen. De deputatie bracht geen advies uit, aan deze adviesvereiste kan worden voorbij gegaan. Het is aan de omgevingsraad om de adviezen, opmerkingen en bezwaren te bundelen, te coördineren en een gemotiveerd advies te formuleren aan de gemeenteraad.

De omgevingsraad verzocht het college van burgemeester en schepenen per brief van 27 februari 2025 om verlenging van haar adviestermijn van 60 dagen met 60 dagen tot uiterlijk 28 juni 2025. Het college van burgemeester en schepenen verleende op 17 april 2025 goedkeuring aan het verzoek van de omgevingsraad tot verlenging van de adviestermijn tot en met 28 juni 2025.

In zitting van 19 juni 2025 formuleerde de omgevingsraad een gunstig advies aan de gemeenteraad. De gemeenteraad dient binnen een termijn van 270 dagen na de begindatum van het openbaar onderzoek het structuurplan definitief vast te stellen, dus uiterlijk 25 november 2025.

De huidige bestuursploeg wil een kernversterkend beleid in de gemeente voeren waarbij ontwikkelingen op slecht gelegen locaties worden tegen gegaan. De herbestemming van cluster C1 van gebied voor verblijfsrecreatie naar een zone voor recreatief verblijven en kleinschalig wonen in het groen op een ruime afstand van de woonkern van Arendonk druist in tegen dit kernversterkend beleid. De herbestemming betekent geen versterking van de bestaande kern en sluit er niet onmiddellijk bij aan. Hierdoor is de herziening in strijd met het oplossingskader voor clusters van weekendverblijven in de provincie Antwerpen van 2009 dat een aansluiting bij de kern vereist. De ontwikkeling van een bijkomend woongebied van ca. 25 ha op de locatie van cluster C1 vormt geen duurzame ruimtelijke ontwikkeling.

Art. 2.1.14 VCRO stelt dat het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan zich richt naar het ruimtelijk structuurplan Vlaanderen en het provinciaal ruimtelijk structuurplan van de provincie waarbinnen de gemeente ligt. Het kan van het richtinggevend deel van het ruimtelijk structuurplan Vlaanderen en van het provinciaal ruimtelijk structuurplan slechts afwijken op grond van de motieven, bepaald in artikel 2.1.2, § 3. Van de als bindend aangeduide onderdelen kan niet worden afgeweken. De motieven van art. 2.1.2, § 3. VCRO zijn: 'omwille van onvoorziene ontwikkelingen van de ruimtelijke behoeften van de verschillende maatschappelijke activiteiten of omwille van dringende sociale, economische of budgettaire redenen. De uitzonderingsgronden voor een afwijking dienen uitgebreid gemotiveerd. Ze mogen in geen geval een aanleiding zijn om de duurzame ruimtelijke ontwikkeling, de ruimtelijke draagkracht en de ruimtelijke kwaliteit van welk gebied ook in het gedrang te brengen.' Deze bepaling is ook opgenomen in art. 217, tweede lid van de Codextrein. 

Het advies van het departement Omgeving van 3 januari 2025 stelt als conclusie dat het voorontwerp beperkte gedeeltelijke herziening van het Gemeentelijk ruimtelijk structuurplan niet verenigbaar is met het Provinciaal Beleidsplan Ruimte Antwerpen en het Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen om bovenvermelde redenen in het advies. De uitgebreide motivering (cf. art. 2.1.1. § 3. VCRO) in het rapport van de gedeeltelijke herziening volstond blijkbaar niet. 

Naast het advies van het departement Omgeving komt ook in de verschillende ontvangen bezwaarschriften de strijdigheid van het ontwerp van herziening met het ruimtelijk structuurplan Vlaanderen, het provinciaal beleidsplan en het oplossingskader voor clusters van weekendverblijven in de provincie Antwerpen meermaals aan bod.

De gemeenteraad treedt, om bovenvermelde redenen, het advies van de omgevingsraad over de behandeling van het ontvangen advies en de ontvangen bezwaarschriften niet bij. 

Een milieu-effectenbeoordeling is niet vereist voor de gedeeltelijke herziening van het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan. 

Op 23 oktober 2025 vond een informatievergadering plaats voor gemeenteraadsleden over de lopende planprocessen voor de gedeeltelijke herziening van het GRS en de opmaak van een RUP voor de cluster weekendverblijven C1.

Juridische grond

  • art. 217 van het decreet van 8 december 2017 houdende wijziging van diverse bepalingen inzake ruimtelijke ordening, milieu en omgeving (zg. Codextrein)
  • het besluit van de Vlaamse Regering van 5 mei 2000 tot regeling van het vooroverleg over voorontwerpen van ruimtelijke structuurplannen.
  • artikels 2.1.14 tot en met 2.1.19 van de Vlaamse Codex Ruimtelijke ordening met betrekking tot de opmaak van gemeentelijke ruimtelijke structuurplannen, zoals deze golden van 1 september 2009 tot 5 mei 2018.

Besluit

De gemeenteraad beslist:

Artikel 1

De gemeenteraad neemt kennis van de resultaten van het openbaar onderzoek over de beperkte gedeeltelijke herziening van het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan, zijnde  6 ontvangen bezwaarschriften en het advies van het departement Omgeving van 3 januari 2025. De gemeenteraad neemt tevens kennis van het advies van de omgevingsraad van 19 juni 2025 waarin het advies en de opmerkingen en bezwaren worden gebundeld, gecoördineerd en een gemotiveerd advies wordt uitgebracht aan de gemeenteraad.

Artikel 2

De gemeenteraad weigert de definitieve vaststelling van het ontwerp van de beperkte gedeeltelijke herziening van het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan van Arendonk.

Artikel 3

De gemeenteraad wijzigt haar besluit van 9 mei 2016 (agendapunt 14) met betrekking tot de algemene toekomstvisie voor de clusters van weekendverblijven voor wat betreft art. 1 als volgt: het standpunt van de gemeenteraadsleden over de gewenste toekomstige bestemming van cluster 1, gelegen Rode Del, heden gebied voor verblijfsrecreatie, is het behoud van de bestemming gebied voor verblijfsrecreatie.