Op 25 juni 2025 werd een omgevingsvergunningsaanvraag (ref. OMV_2025006353 en O/2025/130) ingediend door Immobiliënmaatschappij De Valk nv met als adres, De Lusthoven 26 in 2370 Arendonk. Deze aanvraag handelt over:
op de eigendommen gelegen in de omgeving Meulegoor in Arendonk, kadastraal gekend als 1 AFD/ARENDONK, sectie A, perceel 0186/A, 0086/A, 0093/, 0140/, 0064/P, 0066/A 3, 0141/, 1442/, 1440/, 0091/, 0186/B, 0065/D 2, 1441/, 0092/, 0065/02, 1439/, 0090/, 0065/D, 0064/02, 1438/, 0182/, 0181/, 1437/, 0088/, 0089/, 0074/, 0061/S 5, 0109/, 1435/, 0066/G 3, 0196/A, 0065/R, 1436/, 0087/, 0185/, 0184/, 0168/C, 0061/B 6, 0141/02, 0065/E 2, 0078/.
De aanvraag werd volledig en ontvankelijk verklaard door de provinciaal omgevingsambtenaar op 13 augustus 2025 en wordt behandeld volgens de gewone procedure. De uiterste behandelingstermijn loopt tot en met 26 november 2025.
Het advies van de volgende adviesinstanties werd gevraagd door de provinciaal omgevingsambtenaar op 13 augustus 2025: het agentschap voor Natuur en Bos, het Departement Landbouw en Zeevisserij, de provinciale dienst Waterbeleid en gemeente Arendonk.
De aanvraag werd aan een openbaar onderzoek onderworpen van 27 september 2025 tot en met 26 oktober 2025. Tijdens het openbaar onderzoek werden twee bezwaarschriften ontvangen. De gemeenteraad neemt hier kennis van.
De aanvraag voorziet algemeen in het optimaliseren van het land(bouw)gebruik van het landbouwgebied Meulegoor door enerzijds een herinrichting van de toegankelijkheid en wegen en anderzijds het verbeteren van de groenblauwe structuur (grachten en waterlopen, bomenrijen houtkanten enz.) en de infiltratiecapaciteit binnen het gebied. De voorgestelde ingrepen kaderen binnen een masterplan dat invulling geeft aan een visie opgesteld in samenwerking met De Valk nv, Provincie Antwerpen en gemeente Arendonk in het kader van het subsidieproject genaamd BOPOTA (boeren op peil in Arendonk en Oud-Turnhout).
De aanvraag voorziet concreet in volgende ingrepen wat betreft het wegtracé en de aanleg van gemeentewegen:
Het verder noordelijk gelegen deel van de buurtwegen 40 en 41 werd afgeschaft bij besluit van de deputatie van 21 juli 1942.
Om deze wijzigingen te verwezenlijken wordt voorzien in een grondruiling:
Voor het gedeelte in plus dat wordt overgedragen naar het privaat domein zal een vergoeding verschuldigd zijn op basis van een nog op te maken schattingsverslag door een beëdigd landmeter-schatter.
Bespreking van de bezwaren met betrekking tot de aanleg, wijziging, verplaatsing of opheffing van een gemeenteweg
Tijdens de periode van het openbaar onderzoek werden twee bezwaarschriften ingediend. Enkel de bezwaren die betrekking hebben op de aanleg, wijziging, verplaatsing of opheffing van een gemeenteweg dienen door de gemeenteraad behandeld te worden. Slechts 1 van de bezwaren heeft betrekking op de wijziging van de gemeentewegen.
De indiener heeft bezwaar tegen het gedeeltelijk afschaffen van buurtweg nr. 41. De indiener stelt dat percelen A 0099/00A00, A 0101/00_000, A 0094/00_000, A 1443/00_000, die in zijn eigendom zijn, ten alle tijde bereikbaar dienen te zijn voor de eigenaar of huurder. Dit langs de bestaande weg of via een nieuw aangelegde weg langs deze percelen, in overleg met alle eigenaars.
Voor perceel A 1443/00_000 vormt de afschaffing van een gedeelte van buurtweg nr. 41 en verlegging van een gedeelte van buurtweg nr. 65 geen verschil. Het perceel grenst in het westen aan de bedding van buurtweg 65 en ter hoogte van dit perceel blijft deze bedding ongewijzigd. Het gaat dus om een bestendiging van de juridische en reële situatie op het terrein. Aan de feitelijke toegangen wordt niet geraakt, het perceel blijft toegankelijk via de wegenis zoals deze vandaag feitelijk gekend is. Met deze aanvraag worden buurtwegen nr. 65 en 41 verbonden over de percelen A 1442/00_000 (lot 1), A 1141/00_000 (lot 2), A 1140/00_000 (lot 3), A 1439/00_000 (lot 4), A 1438/00_000 (lot 5), A 1437/00_000 (lot 6), A 1436/00_000 (lot 7) en A 1435/00_000 (lot 8), zonder impact op genoemd perceel.
Percelen A 0099/00A00, A 0101/00_000, A 0094/00_000 zijn thans toegankelijk via een private wegenis en hoogstwaarschijnlijk private erfdienstbaarheden. De aanvraag wijzigt deze private wegenis niet, doch verlengd het private statuut ervan door de gedeeltelijke afschaffing van buurtweg nr. 41.
Artikel 78. van het omgevingsverguningsdecreet is in deze relevant en stelt:
"§ 1. De omgevingsvergunning heeft een zakelijk karakter. Ze wordt verleend onder voorbehoud van de burgerlijke rechten die betrekking hebben op het onroerend goed.
De beslissingen genomen op grond van dit decreet doen geen afbreuk aan de burgerlijke rechten van derden.
§ 2. In afwijking van paragraaf 1 doet een omgevingsvergunning voor het verkavelen van gronden door de mens gevestigde erfdienstbaarheden en bij overeenkomst vastgestelde verplichtingen met betrekking tot het grondgebruik teniet voor zover ze onverenigbaar zijn met de omgevingsvergunning en uitdrukkelijk in de vergunningsaanvraag zijn vermeld.
De afgifte van de omgevingsvergunning verhindert op geen enkele wijze dat de begunstigden van de erfdienstbaarheden of verplichtingen een eventueel recht op schadeloosstelling ten laste van de aanvrager uitoefenen."
De aanvraag heeft geen betrekking op een verkavelingsvergunning en de aanvraag vermeldt niet uitdrukkelijk de opheffing van door de mens gevestigde erfdienstbaarheden. Een omgevingsvergunning wordt tevens verleend onder voorbehoud van de burgerlijke rechten, waaronder het recht van uitweg (art. 3.135 t.e.m. 3.137 nieuw Burgerlijk Wetboek). Om alle betwisting hieromtrent te vermijden, heeft de gedeeltelijke afschaffing van buurtweg 41 enkel impact op het openbaar karakter van deze weg. De ontsluiting (private erfdienstbaarheid van doorgang) van noordelijker gelegen privatieve percelen naar het openbaar domein van Meulegoor over de af te schaffen bedding moet behouden blijven.
Het andere bezwaar heeft betrekking op het aanplanten van nieuwe bomenrijen en de locatie van stuw 14. Het aanplanten van de nieuwe bomenrijen zou negatieve impact hebben op de mobiliteit (bereikbaarheid van percelen voor landbouwmachines en de brandweer) en voor schaduwhinder op de aanpalende percelen zorgen. Deze bomenrijen zouden verder ook negatieve impact hebben op het watersysteem door het onttrekken van water alvorens de aanwezige landbouwgewassen hiertoe de kans krijgen. De locatie van stuw 14 zal nieuwe bijkomende waterproblematiek veroorzaken, het aanpalend perceel is momenteel reeds overstromingsgevoelig. Verder wordt aangehaald dat de aanvraag deel uitmaakt van een groter geheel en dat het saucissioneren van een project niet toegestaan is. Dit bezwaar heeft geen impact op de zaak der wegen en zal behandeld worden door de vergunningverlenende overheid (deputatie in eerste aanleg) na advies door het college van burgemeester en schepenen.
Toetsing regelgeving en beleidsrichtlijnen met betrekking tot de aanleg, wijziging, verplaatsing of opheffing van een gemeenteweg
Het besluit van de Vlaamse regering van 29 april 1997 houdende de vaststelling van algemene bouwverordeningen inzake wegen voor voetgangersverkeer (verder genoemd verordening voetgangersverkeer) en de omzendbrief RO/98/2 van 23 maart 1998 betreffende de algemene bouwverordening inzake wegen voor voetgangersverkeer zijn van niet toepassing op de aanvraag. De omzendbrief stelt immers dat de verordening enkel van toepassing is in de bebouwde kom. De aanvraag is gelegen buiten de bebouwde kom van Arendonk.
De verschillende buurtwegen worden echter ook als trage weg doorheen het plangebied gebruikt. De 2 nieuwe trage wegen die de buurtwegen 40 en 36 met elkaar verbinden hebben een rooilijnbreedte van 6,01 tot 6,78 meter en 9,37 tot 10,29 meter (BA_project_O_Meulegoor_rooilijnplan), waarbinnen binnen deze bedding een nieuwe trage weg in aarde wordt aangelegd met een totale breedte van 2 meter. Binnen deze bedding wordt ook in groenaanleg (bomenrijen, heggen en bermen) voorzien ( BA_gracht1verlegd_T_N_11 t.e.m. BA_gracht1verlegd_T_N_23).
De buurtweg nr. 65 heeft een rooilijnbreedte van 5,59 tot 6,55 meter. De verlengenis van buurtweg nr. 36 heeft een breedte van 1,97 tot 3,46 meter, doch deze breedte loopt qua wegbreedte feitelijk verder (vnl. op het smalste deel) op het aanpalend perceel.
De aanvraag met bijgevoegde ontwerpplannen is in overeenstemming met de bepalingen van de verordening voetgangersverkeer. De buurtwegen hebben een breedte van min. 1,50 meter, een obstakelvrije breedte van min. 1 meter en vrije hoogte van min. 2,10 meter Het terrein is over het algemeen vlak, waardoor er geen hellingbanen voor voetgangers voorzien worden.
Toetsing aan de doelstellingen en principes van het gemeentewegendecreet
Artikel 3 van het gemeentewegendecreet heeft tot doel om de structuur, de samenhang en de toegankelijkheid van de gemeentewegen te vrijwaren en te verbeteren, in het bijzonder om aan de huidige en toekomstige behoeften aan zachte mobiliteit te voldoen. Om de doelstelling te realiseren voeren de gemeenten een geïntegreerd beleid dat onder meer gericht is op de uitbouw van een veilig wegennet op lokaal niveau.
De aanvraag voldoet aan de bepalingen van art. 3 van het decreet gemeentewegen. De aanvraag draagt immers bij aan de uitbouw van een veilig wegennet op lokaal niveau en herwaardeert en beschermt het fijnmazig netwerk van trage wegen op functioneel en recreatief vlak. Het project verankert de reeds feitelijke gewijzigde verbindingen (verlegging buurtweg nr. 65 en verlenging buurtweg nr. 36), voorziet bijkomend in nieuwe verbinding van trage wegen (tussen buurtweg nr. 40 en 36) en schaft niet langer functionele trage wegen met het oog op optimaliseren van het landbouwgebruik af (doodlopend deel buurtweg 40 en 41). De aanvraag creëert bijkomend trage wegenis en verankert de feitelijke verbinding door de aanduiding ervan als buurtweg en de opname ervan in het openbaar domein.
De aanvraag voldoet aan de bepalingen van art. 4 van het decreet gemeentewegen. De aanvraag dient het algemeen belang: een nieuwe openbare trage weg (tussen buurtweg nr. 40 en 36) en het verankeren van de feitelijke vandaag aanwezige verbindingen (verlegging buurtweg nr. 65 en verlenging buurtweg nr. 36) door deels afschaffen (doodlopend deel buurtweg 40 en 41) en verleggen van bestaande buurtwegen. De oppervlakte aan publieke ruimte en het tragewegennetwerk in het buitengebied van Arendonk vergroot met een totale oppervlakte van 3 471 m². Daartegenover staat een afschaffing van de publiek bedding van buurtwegen nrs. 40 en 41 met 4 479 m².
Artikel 28, §1 van het decreet gemeentewegen voorziet dat de aanleg, wijziging, verplaatsing of opheffing van een gemeenteweg aanleiding kan geven tot een waardevermindering of waardevermeerdering van de gronden waarop de gemeenteweg gesitueerd is. Art. 28, §4 bepaalt dat de aanleiding tot waardevermindering of -vermeerdering geen afbreuk aan de mogelijkheid voor vergunningverlenende overheden tot het opleggen van de last tot gratis overdracht van in een vergunningsaanvraag vermelde openbare wegen en aanhorigheden en van de gronden waarop die worden of zullen worden aangelegd, vermeld in artikel 75, derde lid, van het decreet van 25 april 2014 betreffende de omgevingsvergunning.
De gemeente heeft een realisatieplicht in toepassing van het gemeentewegendecreet. Onderhavig besluit voorziet in de ruiling van de beddingen van de af te schaffen en te creëren buurtwegen. Daarnaast wordt over een lengte van 122 meter een publiek recht van doorgang gecreëerd. Het overschot aan publieke gronden zal tegen minimaal de schattingsprijs verkocht worden. Een schattingsverslag daarvoor dient nog opgemaakt te worden. Daarna kan in uitvoering van deze omgevingsvergunningsaanvraag tot aanleg van de nieuwe trage wegen worden over gegaan.
Het omgevingsvergunningsdecreet van 25 april 2014:
Het omgevingsvergunningsbesluit van 27 november 2015:
Decreet houdende de gemeentewegen van 3 mei 2019:
De vergoeding voor waardevermindering is verschuldigd door de gemeente aan de eigenaar van de grond in kwestie. De vergoeding voor waardevermeerdering is verschuldigd door de eigenaar van de betrokken grond en komt ten goede aan de gemeente.
Het eerste en het tweede lid gelden met behoud van de toepassing van artikel 13, § 5.
§ 2. De waardevermindering of de waardevermeerdering wordt vastgesteld door een landmeter-expert, aangesteld door de gemeente. Bij betwisting door de eigenaar wordt de waardevermindering of de waardevermeerdering vastgesteld door een college dat bestaat uit de landmeter-expert die de gemeente heeft aangesteld en een landmeter-expert die de eigenaar aanstelt.
Bij de berekening van de waardevermindering of de waardevermeerdering wordt onder meer rekening gehouden met het verschil in venale waarde, de gelijke behandeling van burgers voor de openbare lasten opgelegd in het kader van het algemeen belang, de bestaande openbare en private erfdienstbaarheden, en de vigerende overheidsbesluiten over het grondgebruik.
De waardevermeerdering wordt geacht nihil te zijn als de gemeenteweg in de feiten verdwenen is, omdat infrastructuren door of in opdracht van de overheid zijn aangelegd of omdat de gemeenteweg werd bebouwd krachtens een rechtsgeldige, niet-vervallen vergunning die werd verleend vóór 1 september 2019.
Waardeverminderingen en waardevermeerderingen ingevolge wijzigingen of verplaatsingen van een gemeenteweg op een goed van dezelfde eigenaar door de toepassing van dit decreet worden geacht elkaar te neutraliseren.
§ 3. De gemeenteraad kan de principes en bepalingen van paragraaf 2 verder verfijnen en aanvullen in een algemeen reglement of richtkader, waarbij het recht op tegenspraak wordt gewaarborgd.
§ 4. Dit artikel doet geen afbreuk aan de mogelijkheid voor vergunningverlenende overheden tot het opleggen van de last tot gratis overdracht van in een vergunningsaanvraag vermelde openbare wegen en aanhorigheden en van de gronden waarop die worden of zullen worden aangelegd, vermeld in artikel 75, derde lid, van het decreet van 25 april 2014 betreffende de omgevingsvergunning.
Het besluit van de Vlaamse regering van 29 april 1997 houdende de vaststelling van algemene bouwverordeningen inzake wegen voor voetgangersverkeer
Onder loopweg wordt verstaan de ruimte waarbinnen de voetganger zich kan voortbewegen.
Artikel 3.: Als de weg voor voetgangersverkeer breder is dan 2.00 meter, dient steeds een minimale obstakelvrije loopweg van 1.50 meter breedte te worden gegarandeerd.
Als de weg voor voetgangersverkeer een breedte heeft tussen 1.50 meter en 2.00 meter, mag slechts 0.50 meter hiervan door obstakels worden ingenomen.
Wegen voor voetgangersverkeer met een breedte kleiner dan 1.50 meter mogen slechts aangelegd worden in straten met een rooilijnbreedte kleiner dan 9.00 meter.
Elke weg voor voetgangersverkeer heeft een geheel obstakelvrije loopweg van minstens 1.00 meter breed en een vrije hoogte van minstens 2.10 meter.
Artikel 4.: De obstakelvrije loopweg verloopt in een vloeiende lijn. Hiertoe worden de eventueel op de weg voor voetgangersverkeer aangebrachte obstakels per weggedeelte aan dezelfde zijde van de loopweg aangebracht.
De omzendbrief RO/98/2 van 23 maart 1998 betreffende de algemene bouwverordening inzake wegen voor voetgangersverkeer.
De gemeenteraad neemt kennis van het resultaat van het openbaar onderzoek omtrent voornoemde omgevingsvergunningsaanvraag nr. O/2025/130 en neemt kennis van de 2 bezwaarschriften die werden ontvangen.
De gemeenteraad besluit hierover dat de gedeeltelijke afschaffing van buurtweg 41 enkel impact heeft op het openbaar karakter van deze weg. De ontsluiting (private erfdienstbaarheid van doorgang) van noordelijker gelegen privatieve percelen naar het openbaar domein van Meulegoor, die thans over de af te schaffen bedding verloopt, moet behouden blijven.
De gemeenteraad keurt de rooilijn en het wegtracé goed voor het gedeeltelijk afschaffen van buurtwegen nr. 40 en 41, het gedeeltelijk verleggen van buurtweg nr. 65, het verlengen van buurtweg nr. 36 en het verbinden van buurtwegen nrs. 40 en 36 met nieuwe trage wegenis en een erfdienstbaarheid van openbaar nut, zijnde een publiekrechtelijke erfdienstbaarheid van doorgang, zoals voorgesteld op de volgende plannen:
van de omgevingsvergunningsaanvraag nr. O/2025/130, opgemaakt door Plan², gelegen in de omgeving Meulegoor op de percelen kadastraal gekend als ARENDONK 1 AFD/ARENDONK, sectie A, perceel 0186/A, 0086/A, 0093/, 0140/, 0064/P, 0066/A 3, 0141/, 1442/, 1440/, 0091/, 0186/B, 0065/D 2, 1441/, 0092/, 0065/02, 1439/, 0090/, 0065/D, 0064/02, 1438/, 0182/, 0181/, 1437/, 0088/, 0089/, 0074/, 0061/S 5, 0109/, 1435/, 0066/G 3, 0196/A, 0065/R, 1436/, 0087/, 0185/, 0184/, 0168/C, 0061/B 6, 0141/02, 0065/E 2, 0078/.
De gemeenteraad keurt de grondruil goed zoals opgetekend op plannen BA_project_O_Meulegoor_rooilijnplan en BA_project_O_Meulegoor_innameplannen, gevoegd bij de omgevingsvergunningsaanvraag nr. O/2025/130, opgemaakt door Plan², mits betaling van de schattingswaarde van de grondoppervlakte in min aan het gemeentebestuur van Arendonk na aftrek van de waardevermindering en waardevermeerdering zoals bedoelt in art. 28 van het decreet gemeentewegen.
Uiterlijke na aanleg en voorlopige aanvaarding van de aangevraagde werken tot uitrusting van het project dienen de infrastructuur en de private gronden, begrepen in de nieuwe wegzate ter grootte van 3 471 m², zoals aangeduid op het plan BA_project_O_Meulegoor_innameplannen van de omgevingsvergunningsaanvraag nr. O/2025/130, aan de gemeente te worden over gedragen bij authentieke akte.
Tegelijk dient de erfdienstbaarheid van openbaar nut, zijnde een publiekrechtelijke erfdienstbaarheid van doorgang, zoals aangeduid op het plan BA_project_O_Meulegoor_innameplannen van de omgevingsvergunningsaanvraag nr. O/2025/130, gevestigd te worden bij authentieke akte.
Overeenkomstig art. 31/1 van het omgevingsvergunningsdecreet kan tegen het besluit van de gemeenteraad over de aanleg, wijziging, verplaatsing of opheffing van een gemeenteweg in het kader van een schorsend administratief beroep tegen de vergunningsbeslissing een georganiseerd administratief beroep worden ingesteld bij de Vlaamse Regering door de personen of instanties, vermeld in artikel 53 van dat decreet. De vereiste, vermeld in artikel 53, tweede lid van dat decreet, is ook van toepassing op het beroep tegen het besluit van de gemeenteraad.
Het beroep wordt op straffe van onontvankelijkheid met een beveiligde zending ingediend bij de Vlaamse Regering binnen een termijn van dertig dagen, die ingaat op:
1° de dag na de datum van de betekening van de bestreden beslissing voor die personen of instanties aan wie de beslissing betekend wordt;
2° de dag na het verstrijken van de beslissingstermijn als de omgevingsvergunning in eerste administratieve aanleg stilzwijgend geweigerd wordt;
3° de dag na de eerste dag van de aanplakking van de bestreden beslissing in de overige gevallen.
De indiener van het beroep bezorgt op straffe van onontvankelijkheid gelijktijdig met de beveiligde zending van het beroep aan de Vlaamse Regering, een afschrift van het beroepschrift met een beveiligde zending aan het college van burgemeester en schepenen en aan de bevoegde beroepsinstantie, vermeld in artikel 52 van dat decreet.