Handhaving is een belangrijk aspect van het omgevingsbeleid. Handhaving is in de eerste plaats een beleidsinstrument om de implementatie van het vooropgestelde beleid te realiseren. De Vlaamse decreetgever heeft bepaald dat de handhaving van Vlaamse regelgeving niet enkel door politie en parket en gewestelijke actoren gebeurt, maar ook door het lokale bestuur. Gemeenten zijn bevoegd voor handhaving o.a. op vlak van milieu en ruimtelijke ordening en bovendien zijn ze verplicht om te voorzien in een minimum aantal handhavers.
IOK voorziet sinds 2012 in een dienstverlening op vlak van milieuhandhaving en sinds 2019 ook op vlak van handhaving ruimtelijke ordening. Deze dienstverlening werd gebundeld binnen IDH – Intergemeentelijke dienst Handhaving – die beschikt over medewerkers die zijn aangesteld als intergemeentelijk milieutoezichthouder, als verbalisant ruimtelijke ordening en als stedenbouwkundig inspecteur. Heden zijn quasi alle gemeenten uit de IOK-regio aangesloten bij de dienstverlening handhaving ruimtelijke ordening en/of milieu. Met het Kaderdecreet Vlaamse Handhaving evolueert de dienstverlening nog meer naar een integratie van beide thema’s richting omgevingshandhaving.
Niettegenstaande deze dienstverlening vanuit IOK nemen ook gemeenten en politie taken op in het kader van omgevingshandhaving. Aangezien verschillende actoren actief zijn op het vlak van handhaving milieu en ruimtelijke ordening, is een goede samenwerking noodzakelijk en is het aangewezen dat afspraken hierrond worden gemaakt.
Met het afsluiten van een samenwerkingsovereenkomst wordt beoogd om het omgevingshandhavingsbeleid van alle deelnemende gemeenten te organiseren en op elkaar af te stemmen, waarbij de ervaring en kennis van alle deelnemers gebundeld wordt om zo te streven naar een efficiënter omgevingshandhavingsbeleid. Hierbij geldt als uitgangspunt een taakverdeling op basis van de expertise, bereikbaarheid en beschikbaarheid van alle actoren, waarbij zo veel als mogelijk de bestaande taakverdeling en performante werking wordt geformaliseerd in een kostenefficiënt samenwerkingsmodel.
De samenwerkingsovereenkomst werd door de Raad van Bestuur van IOK goedgekeurd op 4 juli 2025 en wordt nu voorgelegd aan alle deelnemende gemeenten en de politiezones.
De samenwerkingsovereenkomst bestaat uit een hoofdstuk met de uitgangspunten en een hoofdstuk met concrete afspraken voor de samenwerking.
Het opzet bestaat erin om de samenwerkingsovereenkomst met 3 bijlagen (1. Overzicht contactgegevens – 2. Stroomdiagram – 3. Document ‘Aan te leveren informatie voor opstart handhavingstraject’) af te sluiten tussen IOK en alle bij de dienstverlening handhaving aangesloten gemeenten evenals de politiezones. Om deze reden wordt per politiezone een samenwerkingsovereenkomst getekend.
Onze gemeente is aangesloten bij de IOK dienstverlening handhaving milieu en ruimtelijke ordening. De medewerkers van IOK die zijn aangesteld als intergemeentelijk milieutoezichthouder, als verbalisant ruimtelijke ordening en als stedenbouwkundig inspecteur zijn bevoegd om op te treden op het grondgebied van onze gemeente.
De gemeenteraad keurt de samenwerkingsovereenkomst handhaving omgeving, met inbegrip van de bijlagen, tussen de intergemeentelijke dienst handhaving van IOK, de politiezone Kempen Noord-Oost en het lokaal bestuur goed.